Nieuwe overeenkomst tussen Fatah en Hamas verrast vriend en vijand

Verrassingen hangen overal in de lucht in het Midden-Oosten. De jongste verrassing is de in Cairo gesloten overeenkomst tussen Fatah en Hamas om hun beider regeringen te verenigen in een serieuze poging te komen tot een gemeenschappelijke Palestijnse staat.

Hamas en Fatah in overleg

Buitengewoon voorspelbaar haastte Israël zich meteen door te verklaren dat het niets te maken wil hebben met een regering waar Hamas onderdeel van uit maakt en riep Abbas op de overeenkomsy af te slaan. De Amerikaanse en Europese mogendheden eisten slechts dat een verenigde Palestijnse regering moet afzien van het geweld tegen Israël en de Joodse staat moet erkennen.

De huidige Palestijnse president Mahmoud Abbas Abbas zal alleen het hoofd staan van een delegatie naar de Verenigde Naties volgende maand, om daar een eigen Palestijnse staat te bepleiten. De nieuwe Palestijnse staat wordt gesteund door Iran, dat al jaren een trouwe bondgenoot is van Hamas.  Vandaar dat de Westerse leiders niet staan te popelen om deze vereniging met open armen te ontvangen.

“President Abbas werd verrast door het internationale verzet tegen de verzoening met Hamas, dus besloot hij het proces te vertragen tot in ieder september”, aldus een anonieme hoge Fatah-functionaris. “Nu alle inspanningen gericht zijn op een akkoord in september, willen we zoveel mogelijk steun voor onze plannen”, zei hij verder. “We zijn niet langer afhankelijk van de Amerikanen of wie dan om onze verzoening te laten slagen.”

De basis voor de samenwerkingovereenkomst werd in mei gelegd, nadat Palestijnse jongeren, geïnspireerd door de opstanden tegen de diepgewortelde Arabische autocratieën elders in het Midden-Oosten, de straat op gingen de straat om op te roepen tot eenwording tussen de rivaliserende regeringen van Westelijke Jordaanoever en die van Gaza.

Deze eenheid is voor Abbas haast een persoonlijk project geworden. Hij wil aan de wereld laten zien zijn Palestijnse Autoriteit niet alleen geldt voor de Westbank, maar ook in de Gazastrook, die vier jaar geleden door Hamas werd ingenomen. Omdat de vredesbesprekingen met Israël nergens meer over lijken te gaan, zette Abbas zijn zinnen op de eenheid met Gaza, als een belangrijke bouwsteen voor een soevereine Palestijnse staat.

Maar de overeenkomst dreigt nog altijd ondermijnd te worden door twistpunten die tijdens de vorige besprekingen een breekpunt bleken. Zoals wie zou de controle moet krijgen over de Palestijnen veiligheidstroepen, en welke houding moet worden ingenomen tegen Israël, waarvan Hamas nog altijd het bestaan verwerpt.

Abbas heeft aangedrongen op het behoud van de internationaal gerespecteerde premier, Salam Fayyad, met in gedachten de vrees dat hun geld anders zomaar in handen zou vallen van Hamas. Maar Hamas verzette zich hier fel tegen. Hamas ziet de in de VS opgeleide premier als een instrument van het Westen.

Omdat Hamas vast hield aan haar gewelddadige ideologie, die de dood van vele honderden Israëli’s tot nu toe op haar geweten heeft, reageerde de internationale gemeenschap tot nu toe erg koel op de nieuwe eenheidovereenkomst.

Terwijl Abbas weet dat hij kan rekenen op de pro-Palestijnse meerderheid van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties, wordt het nog spannend of hij ook de steun van de belangrijkste westerse landen, die sterke banden met Israël hebben, kan verwerven.

Maar misschien is het zojuist gesloten verzoeningspact in eerste instantie vooral belangrijk voor de Palestijnen zelf.

Als Fatah een regering wil vormen met Hamas, dan zullen de VS en Israël een sterk voorwendsel nodig hebben om problemen de erkenning bij de VN tegen te houden.

Tijdens de bijeenkomst in Cairo, zijn de twee partijen overeengekomen om een aantal vertrouwenwekkende maatregelen uit te voeren, zoals het vrijlaten van elkaars gevangenen. Het oplossen van deze kleine problemen zal uiteindelijk leiden tot een geleidelijke verzoening, zo hopen de verschillende onderhandelaars.

Maar de scepsis over het net gesloten verdrag is daarmee nog lang niet verdwenen. Dat komt, volgens een aantal Palestijnse commentatoren, omdat de twee partijen de verzoeningsovereenkomst hebben ondertekend onder druk van de gewone Palestijnen, maar nog lang niet van plan om zich echt te verenigen.

Veel critici menen dat Abbas is niet klaar om de macht te delen met Hamas en Hamas is niet klaar om diens politieke agenda aan te passen aan Fatah. Als president Abbas het vredesoverleg met Israël niet eerst verlaat, zal er geen echte verzoening met Hamas mogelijk zijn. Maar alles wijst erop dat hij dat vooralsnog niet gaat doen.

Advertenties

Over Jielis van Baalen

De Arabische Lente heeft in Egypte geleid tot grote veranderingen. Sommigen noemen het een 'Revolutie'. Egypte op weg naar democratie? Ik volg de ontwikkelingen als freelance journalist op de voet en doe daar verslag van.
Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s